Лигатуралық брекеттер – тістеуді түзетуге және тістерді тегістеуге арналған брекет-жүйесінің классикалық түрі. Заманауи жүйелердің пайда болуына қарамастан, лигатуралық брекеттер әлі күнге дейін ортодонтиялық емдеудің ең сенімді және жиі қолданылатын әдістерінің бірі болып қала береді.
Кеңес беру кезінде емделушілер жиі сұрайды: лигатуралық брекеттер өзін-өзі лигатуралайтын брекеттерден несімен ерекшеленеді, олар қаншалықты тиімді және кімге жарайды. Толығырақ талдап көрейік.
Лигатуралық брекеттер дегеніміз не
Лигатуралық брекеттер – бұл ортодонтиялық доға әрбір брекетке арнайы лигатуралар арқылы бекітілетін жүйе.
Лигатуралар мынадай болады:
кішкентай резеңкелер түріндегі эластикалық
жіңішке сым түріндегі металл
Дәл лигатуралар доғаны брекеттерде ұстап тұрады және дәрігерге тістердің қозғалысын бақылауға көмектеседі. Осының арқасында ортодонт емдеу процесін дәлірек басқара алады және әр кезеңдегі жүктемені реттей алады.
Лигатуралық брекеттер қалай жұмыс істейді
Брекеттер орнатылғаннан кейін ортодонтиялық доға тістерді біртіндеп дұрыс қалыпқа келтіре бастайды. Жоспарлы қабылдаулар кезінде ортодонт доғаларды өзгертеді, әсер ету күшін реттейді және лигатураларды ауыстырады.
Емдеу дәрігердің тұрақты бақылауымен өтеді. Бұл әсіресе тістеудің күрделі бұзылулары, тістердің тығыздығы, айналуы және айқын ығысулары кезінде маңызды.
Лигатуралық брекеттердің қандай түрлері болады
Лигатуралық брекеттер материалдары бойынша ерекшеленуі мүмкін.
Металл лигатуралық брекеттер
Бұл ең көп таралған және берік нұсқа.
Артықшылықтары:
жоғары тиімділік
күрделі жағдайларға жарамды
берік және сенімді
әдетте құны қолжетімдірек
ортодонт жақсы бақылайды
Негізгі кемшілігі – металл брекеттер тістерде байқалады.
Керамикалық лигатуралық брекеттер
Керамикалық брекеттер тістердің түсіне жақын таңдалғандықтан, аз байқалады.
Артықшылықтары:
эстетикалық сыртқы түрі жақсырақ
ересек емделушілерге жарамды
ұқыпты көрінеді
тістерді тегістеумен жақсы күреседі
Мұндай брекеттер мұқият қарауды қажет етеді және металл брекеттерге қарағанда қымбатырақ болуы мүмкін.
Сапфирлі лигатуралық брекеттер
Сапфирлі брекеттер мөлдір материалдан жасалған және одан да эстетикалық көрінеді.
Артықшылықтары:
тістерде дерлік байқалмайды
боялмайды
күлімсіреу аймағына жарамды
ұқыпты және эстетикалық көрінеді
Бірақ олар нәзік болуы мүмкін және мұқият киюді қажет етеді.
Лигатуралық брекеттер өзін-өзі лигатуралайтын брекеттерден несімен ерекшеленеді
Басты айырмашылығы – доғаны бекіту тәсілінде.
Лигатуралық брекеттерде доға резеңкелер немесе металл лигатуралар арқылы бекітіледі. Өзін-өзі лигатуралайтын брекеттерде доға кіріктірілген құлыппен бекітіледі.
Лигатуралық брекеттер дәрігерге тістердің қозғалу күші мен бағытын икемді бақылауға мүмкіндік береді. Өзін-өзі лигатуралайтын жүйелер күтімде ыңғайлырақ болуы мүмкін және кейде түзетуге аз уақытты қажет етеді.
Бұл ретте бір нұсқаның әрқашан екіншісінен жақсырақ екенін айтуға болмайды. Таңдау тістеуге, тістердің орналасуына, емдеу міндеттеріне және ортодонттың ұсыныстарына байланысты.
Лигатуралық брекеттердің артықшылықтары
Лигатуралық брекеттер өз артықшылықтарының арқасында сұранысқа ие болып қала береді:
жоғары тиімділік
күрделі клиникалық жағдайларға жарамды
емдеуді дәл бақылау
материалдардың үлкен таңдауы
түрлі-түсті лигатураларды қолдану мүмкіндігі
кейбір заманауи жүйелермен салыстырғанда қолжетімді құны
уақытпен тексерілген әдіс
Жасөспірімдер үшін түрлі-түсті лигатуралар жиі қосымша артықшылық болып табылады, өйткені әр қабылдауда резеңкелердің түсін өзгертуге болады.
Лигатуралық брекеттердің кемшіліктері
Кез келген жүйе сияқты, лигатуралық брекеттердің де ерекшеліктері бар:
лигатураларды үнемі ауыстырып отыру қажет
гигиена көбірек назар аударуды қажет етеді
тамақ брекеттердің айналасында қалып қоюы мүмкін
эластикалық лигатуралар кофе, шай, ашық түсті соустардан боялуы мүмкін
ортодонтқа бару әдетте кесте бойынша қажет
Дұрыс күтім және тұрақты бақылау кезінде бұл ерекшеліктер жақсы нәтиже алуға кедергі болмайды.
Лигатуралық брекеттер кімге жарамды
Лигатуралық брекеттер келесі жағдайларда емделушілерге жарамды болуы мүмкін:
тістердің тығыздығы
дұрыс емес тістеу
тістер арасындағы аралықтар
тістердің айналуы
терең тістеу
айқас тістеу
тіс қатарларының ығысуы
күрделі ортодонтиялық бұзылулар
Түпкілікті шешімді ортодонт диагностикадан кейін қабылдайды.
